دانلود تحقیق - پایان نامه - مقاله

تحلیل محتوایی مجموعه اشعار جلال بقایی نایینی- قسمت ۲۹

مانــد بر جــا به جــای آبــادی کلبــه هـای خراب و ویــرانــه
غــرق وحشت چنـان کـه در بر آن وحشت گــور گشـت افسانــه
ای بسا کس که زیر ضربه ی خشت رفـت در سینه اش فــرو چانه
هماهنگی واژگان در طبیعی و روان بودن شعر و انسجام آن تأثیر بسزایی دارد. نظیر :
ریـزش جـرزها و سقف و ستـون زین یکی سر شکست و زان شانه
بقایی با بهره گیری از تمثیل به زیبایی هرچه تمام تر منظومه را به پایان می رساند،
در حالی که خواننده را نیز در عواطف خود سهیم گردانیده است.
بـود در جستجوی کودک خویش مــادری دردمنــد و دیــوانــه
همچـو مرغی کـه اوفتــد در دام گشته محروم از آب و از دانــه
تـا بـدانـد کـه کـودکش را سیـل بـرده در کـام خویشتن یا نـه؟
خـویشتن را چنـان بـه آب افکند کـه زند خـود به شعله،پروانـه
در بیـابـان پـس از دو روز دگــر دیــد یک رهگــذار بیگانــه
در بر جـوجه اش تپیده به خـون مــرغ زاری پریــده از لانــه
بــود آن مــرغ ، مــادری مـرده کــودکی را بــه سینه افشرده
در ترکیب بنـد چهل و چهـار بیتی کلبه ی دهقان (دیوان : ۱۲۷ )توصیف طبیعت و روایـت
گردش یک روز است :
من و یک تـن ز دوستــدارانم شبـی انــدر اوایـل دی مــاه
با دلی شادمــان روانــه شدیم به تفرج بــه سوی گردشگاه
نرم نرمک روان شدیم به دشت در خرامش چـو از نسیم گیاه
نـور مهتاب و سایـه ی اجسام داشت روی زمین سپید و سیـاه
کرد مـا را ز خویشتن بیخــود چشمـک انجــم و تلألـؤ مــاه
آن یکی زیب دوش افسر بـود وان دگر شمسه ی حمایل شاه
بقـایی به سبک خـود با زبانی ساده به توصیف طبیعت می پـردازد کـه در این وصف، تشبیهات بکر او خودنمایی می کند.زمانی که در این تفـرج به کلبه ی دهقان می رسند، شاعر مرکب قلم را بـه سوی هدف خود می راند.قصد اصلـی وی پرداختن به مسأله ی سیاسی- اجتماعی ظلم اربابان و حکام است :
بـی در و پیکر و سـر و سامـان بــود آن کلبه، کلبــه ی دهقـان
وه چه سان کلبه ،تنگ سوراخی پر خم و پیچ همچو لانه ی مور
همچــو گــور گناهکار،سیــاه غرق ظلمت چو لیله ی دیجور
ونــدر آن چنــد تـن سـاکـن چو خراطین و یا چـو اهل قبور
گونــه ها زرد و بــازوان لاغر چشم ها گود و جسم ها رنجور
پوست بر استخوانشــان گویی پوست خشکیده است بر تنبور
بــا یکی زان میان شدم نزدیک گفتم ای مـرد از تمــدن، دور
این سیه روزی از چه داری گفت جور اربــاب و زحمت مـأمور
بسته مــا را بــه این سیاه کمند ای خوش آن دم که بگسلد این بند
۴-۱-۳- وطن دوستـی :
بقایی شاعری است وطن پرست؛ عشق او را به وطن در جای جای اشعارش می توان دید . مضامین اکثر شعرهای او را سیاست و انتقاد از اوضاع نابسامان جامعه تشکیل می دهد. در این دسته از اشعار، اغلب زبان وی تند و تیز و تؤام با طنز است.این امر می تواند قرینه ای روشن بر وطن دوستی بقایی باشد.وی به ایرانی بودن خود افتخار می کند و آرزومند ایرانی آباد و شاد است .(دیوان:۱۱۷ )
خلاصه هر کسم ایرانی ام زین روی می گویم
مصـون باد از گـزند دهر ،خاک پاک ایرانم
وطن دوستی و عشق به میهن در کلام بقــایی موج می زند.ایران را می ستــاید و به تمــام مظاهرآن افتخار می کند.مناظر طبیعی ایران را بهشت برین این جهان می دانـد و با مـواهب آن معاشقـه می کند.در این زمینه می تـوان به اشعــاری ماننـد خـزر(دیوان : ۱۹) و ایــران ،کان فرهنگ و هنر(دیوان : ۲۰) اشـاره کرد.
بس خـاطـره از کیـــانیـان داری زین روست که این چنین هراسانی
از پرسپولیس اگرچــه بس دوری نزدیکی آن بـه خـویش می دانــی
بــاشــد خبـری ز طاق بستـانت بنـــهاده اگـر بـــه طاق نسیــانی

این نوشته را هم بخوانید :   سامانه پژوهشی -بررسی تطبیقی جایگاه و صلاحیتهای نظارتی قوه مقننه در ایران و آلمان- قسمت ...